e-ISSN 3108-7256Çift Kör HakemliAçık ErişimOcak · Mayıs · Eylül
İletişim
STA JournalJournal of Art and Design Research
Makale Gönder ↗
Araştırma MakalesiArticle ID · STA.2026.3.003

Doğayla Uyumlu Tasarım ve Sürdürülebilir Sanat Pratikleri

Nature-Aligned Design and Sustainable Art Practices

Hamid Maharramov ORCIDBağımsız Araştırmacı · Azerbaycan
Tam MetinMakale PDF
Yeni sekmede aç ↗
Türkçe

Özet

Bu çalışma, sanat ve tasarım alanında sürdürülebilir üretim yaklaşımlarının teorik ve pratik boyutlarını kapsamlı bir şekilde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın merkezinde, sanat ve tasarım süreçlerinde çevresel sürdürülebilirliğin nasıl uygulandığı, uygulamaların hangi ölçütlerle değerlendirilebileceği ve bu uygulamaların estetik ve toplumsal etkilerinin neler olduğu yer almaktadır. Araştırma sorusu, sanat ve tasarım alanlarında sürdürülebilir üretim yaklaşımlarının tanımlanması, uygulanması ve bu yaklaşımların çevresel farkındalık, kaynak verimliliği ve toplumsal katkı açısından değerlendirilmesi şeklinde belirlenmiştir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemleri bütünleştirilmiştir. Öncelikle, bu çalışmada alanla ilgili uluslararası ve ulusal kaynaklar üzerinden geniş bir literatür taraması yapılmıştır. Ardından, seçilen örnek sanat projeleri ve tasarım uygulamaları saha gözlemleri, yaratıcılık süreci analizi incelenmiştir. Analizler, geri dönüşüm ve upcycling yaklaşımlarının sanat ve tasarım pratiklerinde sürdürülebilirlik için önemli roller üstlendiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, doğal malzemelerin kullanımının çevresel etkiyi azalttığı ve yaratıcı süreçlerde yenilikçi çözümler getirdiği belirlenmiştir. Sonuçlar, sanat ve tasarımda sürdürülebilir üretim yaklaşımlarının sadece çevresel fayda sağlamakla kalmadığı, aynı zamanda toplumsal bilinçlenmeyi desteklediğini ve estetik değerleri yeniden şekillendirdiğini göstermektedir. Bu çalışma, sanat ve tasarım disiplinlerinde sürdürülebilirlik konusuna bilimsel bir bakış kazandırmayı ve gerekli uygulamaların daha geniş alanlarda benimsenmesine katkı sunmayı hedeflemektedir. Bu araştırma sonucunda ortaya çıkan veriler, gelecekteki çalışmalara yol gösterecek stratejilerin geliştirilmesine katkı sağlayacaktır. Ayrıca, sürdürülebilir sanat ve tasarım uygulamalarının eğitim programlarına entegrasyonunun önemi vurgulanmıştır, çünkü bu yaklaşımlar öğrencilere çevre bilinci kazandırmaktadır. Bu çalışmanın bulguları, sanat ve tasarım alanındaki uygulamacılar, eğitimciler ve araştırmacılar tarafından kullanılabilecek bir referans olarak değerlendirilebilir. Sonuç olarak, sürdürülebilirlik sanat ve tasarımda yenilikçi bir bakış açısı sunmakta, toplumsal ve çevresel sorunlara karşı bilinçli çözümler önerme potansiyeline sahiptir

Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik, Sanat, Tasarım, Ekolojik Üretim, Geri dönüşüm

English

Abstract

This study investigates sustainable production approaches in art and design, addressing both theoretical frameworks and practical applications. The primary aim is to examine how sustainability principles are applied in creative processes and how these practices affect environmental, social, and aesthetic outcomes. The central research question is: “How are sustainable production methods implemented in art and design, and what impacts do they produce in terms of resource efficiency, environmental awareness, and societal contribution?” A mixed-methods approach was employed, combining qualitative and quantitative analyses. First, an extensive literature review was conducted using national and international academic sources, including books, journal articles, and case studies. Then, selected art projects and design applications were analyzed through field observations, creative process documentation, and interviews with practitioners. The findings indicate that recycling, upcycling, and the use of eco-friendly or natural materials significantly reduce environmental impacts while fostering innovation and creative problem-solving. Additionally, these approaches enhance social consciousness, reshape aesthetic values, and support educational initiatives in art and design programs. The study demonstrates that sustainability in art and design is not solely an ecological concern but also a cultural and pedagogical strategy, promoting responsible production and consumption. The results provide valuable guidance for artists, designers, educators, and researchers seeking to integrate sustainable methods into creative practices. In conclusion, adopting sustainable production approaches in art and design contributes to environmental protection, creative innovation, and societal awareness, ensuring that artistic and design disciplines remain responsive to contemporary ecological and social challenges, while fostering long-term sustainable development within creative fields

Keywords: Sustainability, Art, Design, Ecological production, Recycling

Şeffaflık

Araştırma ve Yayın Beyanları

Etik Kurul / Etik Beyanı
Gerekli değildir.
Yazar Katkı Beyanı
Yazar katkı beyanı yayımlanan PDF'de belirtilmemiştir.
Çıkar Çatışması
Yok.
Finansman / Destek
Finansman / destek bilgisi yayımlanan PDF'de belirtilmemiştir.
Veri Kullanılabilirliği
Veri kullanılabilirliği bilgisi yayımlanan PDF'de belirtilmemiştir.
Yapay Zekâ Kullanım Beyanı
Yapay zekâ kullanım beyanı yayımlanan PDF'de belirtilmemiştir.
References

Kaynakça

Şəkil 1. https://www.surdurulebiliruretim.com/sanata-surdurulebilir-dokunuslar/ Şəkil 2. https://www.invaluable.com/blog/sustainability-and-art/ Şəkil 3. https://sayakaganz.com/plastics Şəkil 4. https://www.octobergallery.co.uk/exhibitions/Hazoume-carnaval Şəkil 5. https://www.octobergallery.co.uk/exhibitions/Hazoume-carnaval Şəkil 6. https://www.octobergallery.co.uk/exhibitions/Hazoume-carnaval Şəkil 7. https://sayakaganz.com/plastics/mikoto Şəkil 8. https://www.octobergallery.co.uk/exhibitions/Hazoume-carnaval Şəkil 9. https://www.octobergallery.co.uk/exhibitions/Hazoume-carnaval Şəkil 10. https://www.nevillepublicmuseum.org/plan-your-visit/exhibits/current-exhibits/sayaka-ganz- reclaimed-creations/